Leczenie

ŁZS jest zróżnicowaną chorobą co może wymagać wielodyscyplinarnego podejścia. Leczenie powinno być wspólną decyzją chorego i reumatologa.

Reumatolodzy  powinni sprawować podstawową opiekę nad objawami z zakresu mięśni i stawów,
w przypadku występowania rozległych zmian skórnych, reumatolog powinien współpracować
z dermatologiem.

Leczenie farmakologiczne zależy od postaci choroby:

 

Postać z dominującym zapaleniem stawów kręgosłupa i stawów krzyżowo –biodrowych.

Leczenie zaczynamy od  tzw. niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Zalecane jest stałe ich przyjmowanie w pełnych dawkach gdyż tylko wówczas hamują postęp choroby. Natomiast przyjmowane nieregularnie zmniejszają dolegliwości bólowe  ale nie mają wpływu na postęp uszkodzenia stawów. Powikłania ze strony pokarmowego są rzadkie, poważne u poniżej 1% chorych. Wielokrotnie należy
je połączyć z lekami osłaniającymi żołądek. U około 20% chorych leki te są nieskuteczne i ci chorzy powinni otrzymać leki biologiczne hamujące TNF alfa. Leki te są skuteczne u około 45% chorych i dają znaczną poprawę w zakresie dolegliwości bólowych natomiast nie hamują postępu choroby.

 

Postać z dominującym zajęciem stawów obwodowych.

U tych chorych zwłaszcza z aktywną chorobą należy rozważyć już we wczesnym okresie leczenie
tzw. lekami modyfikującymi przebieg choroby ( LMPCh) takimi jak: metotreksat, cyklosporyna, sulfasalazyna czy leflunomid.

Leki te mają zapobiec niszczeniu stawów i pozwolić osiągnąć remisję czyli stan, w którym pacjent
nie ma prawie żadnych objawów choroby.

Eksperci rekomendują metotreksat jako lek pierwszego rzutu. Zalecana dawka to 25 mg podawana
raz w tygodniu.

Tylko w przypadku przeciwwskazań do metotreksatu można rozważyć inne leki jak sulfasalazynę, leflunomid i cyklosporynę.

W przypadku nieskuteczności metotreksatu można dodać do niego leki wymienione powyżej, trzeba
to jednak robić ostrożnie gdyż może nasilić toksyczność. Leki te są mniej skuteczne w zapaleniu palca
i przyczepów ścięgien.

U chorych z aktywnym ŁZS i nasilonymi zmianami łuszczycowymi powinny być preferowane leki,
które równocześnie poprawiają łuszczycę, jest nim również metotreksat.

Łuszczycę poprawiają także cyklosporyna , leflunomid i sulfasalazyna.

W przypadku zajęcia pojedynczych stawów, zapalenia przyczepów ścięgien lub dactylitis można rozważyć miejscowe wstrzyknięcia glikokortykosteroidów ( potocznie sterydy) jako leczenie uzupełniające.
Można również, chociaż ostrożnie, zastosować sterydy doustnie ale w najniższej skutecznej dawce,
gdyż mogą spowodować zaostrzenie zmian skórnych.

Bez względu na postać choroby jeśli zastosowane leczenie nie przyniosło poprawy należy rozważyć
tzw. leczenie biologiczne inhibitorami TNF.

Leki biologiczne nie są lekami syntetycznymi gdyż  powstają na drodze inżynierii genetycznej.
Są to przeciwciała przeciwko białkom np. cytokinom prozapalnym lub przeciw komórkom biorącym udział
w odpowiedzi immunologicznej. Zalecane jest ich łączenie z metotreksatem, chociaż opinia ta nie jest przez wszystkich podzielana. Przewlekłe leczenie nimi powinno być stosowane jedynie u chorych u których występuje wyraźna poprawa, u pozostałych powikłania mogą przewyższać korzyści.

 

Leczenie niefarmakologiczne

Leczenie niefarmakologiczne to edukacja chorego, rehabilitacja ruchowa a w niektórych przypadkach również fizykoterapia. Regularne ćwiczenia, najlepiej pod kontrolą rehabilitanta, są zwłaszcza istotne
u chorych z zapaleniem stawów kręgosłupa. Okresowo, w okresie nasilenia dolegliwości można stosować fizykoterapię, nie może ona jednak zastąpić leczenia farmakologicznego. Czasem, gdy choroba postępuje mimo stosowanego leczenia, konieczne jest leczenie chirurgiczne. U chorych z nawracającymi wysiękami
w stawie powinno się rozważyć  synowektomię, izotopową lub chirurgiczną. Jest to zabieg polegający
na usunięciu przerośniętej błony maziowej. W sytuacji gdy dochodzi do zniszczenia stawu  konieczny
może być zabieg wymiany stawu na sztuczny tzw. endoprotezoplastyka.

Opracowanie dr n. med. Małgorzata Tłustochowicz

Ostatnia aktualizacja: Październik 2014

PLHUR140271

Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki. Więcej informacji w naszej polityce cookies.

Nie pokazuj więcej tego komunikatu.